Karagöz dergisi ve 1927 Komünist Tevkifatı

0

Orak ve çekiç siyasî ellere geçince işçinin ve rençberin katili olur

(Türkiye’de Bolşeviklik yapanlar dünyanın her yerinde olduğu gibi muhakeme olunurken)

Karagöz ̶ Ey fedakâr Türk amelesi, Türk işçisi ve Türk rençberi, senin rahatını bozup canına susayan insanlardan kaç.
Sana ekmek getiren orakla çekiç siyasî ellere girince, nafakanı, rahatını ve hayatını mahvedecek bir alet olur.


1927 Komünist Tevkifatı, Türkiye komünizminin erken dönem isimlerinin hemen hemen tümünün dahil olduğu 56 kişiyi kapsamıştır. Günlük gazeteler haberi 20 Kasım’da vermiştir. Mizah dergisi Karagöz ise, 23 Kasım tarihinde arka kapağın yarısını kaplayan şekilde yukarıda gördüğünüz çizimi ve altındaki birkaç satırı yayınlamıştır.

Jülide Ergüder’in hazırladığı 1927 Komünist Tevkifatı (Birikim Yayınları, 1978) adlı kitaba Mete Tunçay’ın yazdığı önsözde verilen bilgilere göre, 20 Kasım 1927 tarihli Cumhuriyet gazetesi tevkifatın haberini şöyle vermiştir:

“Şehrimizde keşfedilerek azası tamamen tevkif olunan komünist şebekesinin bütün esrarını, tarz-ı faaliyetini bu nüshamızda neşrediyoruz.

Türkiye’de komünistlik yapmak istemek hiyanetten başka bir şey değildir.

Hepsi tevkif edilmiş olan şebekenin otuza yakın azası fikir adamı değil, para mukabilinde her nev’i iş görecek tıynette adamlardır. Haklarındaki tahkikat bitirilmiştir, muhakemelerine de pek yakında başlanacaktır.”

Cumhuriyet‘te yapılan açıklamalara göre, “Komünizm fikrinin asıl beşiği olan memlekette bir teşkilat-ı ecnebiye bürosu vardır. Her ülkenin 7’şer kişiyle temsil edildiği bu büronun Türkiye kesiminde de, Dr. Şefik Hüsnü, şair Nazım Hikmet, Halim, Baytarzade Mehmet, sabık Tıbbiye talebesi Hasan Ali [Ediz] ve daha iki arkadaşları murahhas olarak bulunmaktadır. Yine 7 kişiden oluşan Türkiye’deki parti merkez komitesinin üyeleri ise, iktisat doktoru Vedat Nedim [Tör], muallim Şevket Süreyya [Aydemir], elektrikçi Nuri, Vanlı Kazım, Hamdi Şamilof, Dr. Mülazım Mümtaz ve Tıbbiyeli Hikmet [Kıvılcımlı] Beylerdir.”

Share.

About Author

Comments are closed.